Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud ayaa sheegay in la joogo waqtigii Ciidamada Xoogga Dalku la wareegi lahaayeen mas’uuliyadda amniga qaranka, isagoo ku tilmaamay in ciidamada shisheeye ay ugu dambeyn dalka ka bixi doonaan. Hadalkan wuxuu kula odhanayay munaasabad Axaddii lagu qalin-jabinayay kumannaan askari oo cusub, kana dhacday xarunta tababarka ee Xananbuure ee gobolka Galgaduud. Askarta ayaa ku dhawaad hal sano tababar ku qaatay xarunta, ka hor intaysan si rasmi ah ugu biirin Ciidamada Xoogga Dalka. Dowladda ayaa sheegtay in ay yihiin kooxdii ugu ballaarnayd ee hal mar heerkan tababar ku dhammeysatay gudaha Soomaaliya tan iyo burburkii dowladdii dhexe 1991. Waxaa la baray tabaha dagaalka, xeerarka ciidanka, anshaxa iyo xirfadaha kale ee asaasiga u ah ciidannimada. Madaxweynaha ayaa ciidamada cusub ku sifeeyay xoog lagu daray qalbiga ciidanka, isagoo ammaanay muddada dheer ee tababarka. “Adduunka iyo saaxiibadeen way na caawiyeen, balse waqtigeenii ayaa la joogaa, waqtigii aan mas'uuliyadda la wareegi lahayn,” ayuu madaxweynuhu yiri. Wuxuu intaas ku daray in la gaaray xilligii ciidamada shisheeye loo guddoonsiin lahaa ubaxyo qurxoon, laguna dhihi lahaa “walaalayaal, waad mahadsan tihiin.” Qalin-jabintu waxay qayb ka tahay dadaalka baahsan ee dowladda ugu jirto ballaarinta iyo xoojinta ciidamada amniga, iyadoo Muqdisho doonaysa inay yareyso ku tiirsanaanta ciidamada shisheeye. Horraantii bishan, ciidamo kale ayaa dhammeeyay tababarkii kumaandooska Danab ee ay taageerayso Mareykanka, iyagoo ka baxay saldhigga Balli-doogle ee gobolka Shabeellaha Hoose. Cutubyada cusub ee Xananbuure ayaa la filayaa inay xoojiyaan ciidamada kula dagaallamaya Al-Shabaab bartamaha Soomaaliya, gaar ahaan Galmudug oo ka mid ah jiidhadhii ugu weynaa ee ololaha dowladda. Ciidamada amnigu waxay dhawaanahan xoojiyeen howlgalo qorsheysan. Hay'adda Sirdoonka iyo Nabad-sugidda Qaranka (NISA) ayaa Axaddii sheegtay in hawlgal ay 12-kii Agoosto kula fuliyeen shuraako caalami ah, lagu dilay saddex sarkaal oo sarsare oo ka tirsan Al-Shabaab. NISA waxa kale oo ay sheegtay in dhowr kale lagu dhaawacay, oo uu ka mid yahay Mustaf Caato, kaas oo loo tilmaamay taliyihii guud ee ciidamada dagaalka ee Al-Shabaab ee gobolka Hiiraan. Taliska Mareykanka ee Afrika (AFRICOM) ayaa sheegay in duqeyntii ugu dambeysay ee ay ka fuliyeen agagaarka Jilib ee koonfurta Soomaaliya ay ahayd 7-dii Agoosto. Mustaqbalka howlgalka Midowga Afrika ee AUSSOM ayaa haddana ah mid aan caddayn, maadaama uu wajahayo qalalaase dhaqaale iyo cadaadis ka imaanaya deeq-bixiyeyaasha oo dalbanaya in Soomaaliya ay mas'uuliyadda amnigeeda oo dhan iska saarto. Bishii Luulyo, Mareykanka ayaa u sheegay Midowga Afrika in aanu sii taageeri doonin Xafiiska Qaramada Midoobay ee Taageerada Soomaaliya (UNSOS) wixii ka dambeeya dhamaadka sanadka 2026. UNSOS ayaa bixisa inta badan saadka howlgalka Midowga Afrika, oo ay ku jiraan raashin, biyo, shidaal, adeeg caafimaad iyo daabulida ciidamada. Mareykanka ayaa hore ugu bixiyay UNSOS iyo kii ka horreeyay ilaa 2 bilyan oo doolar, isagoo intaas ku daray 1.6 bilyan oo doolar oo taageero toos ah uu siiyay dalalka ciidamada ka geeyay Soomaaliya. Su'aalo ku saabsan muddada ay saaxiibada caalamku sii wadi karaan kharashka amniga Soomaaliya ayaa sii kordhaya. Taliyaha AFRICOM, Jeneral Dagvin Anderson, ayaa bishii Luulyo ka digay in sii wadista taageerada Mareykanka ay adkaan doonto haddii Soomaaliya aysan muujin horumar dagaal, isla markaana aysan xallin khilaafaadka siyaasadeed. Qalalaasaha dhaqaale ayaa sii adkeynaya hawlaha dowladda ee ah inay helto ciidamo awood u leh inay Al-Shabaab kula dagaallamaan, balse sidoo kale ay xakameeyaan deegaanada laga xoreeyay, halkaas oo kooxdu wali ku leedahay joogitaan xooggan. Ciidamadan cusub ayaa wajihaya culeyska dhabta ah ee amniga, maadaama ay sii yaraanayso taageerada caalamiga ah ee saadka iyo daabulka. Guusha ay ka gaarayaan xasilinta deegaanada sida Galmudug iyo Hiiraan ayaa qiyaas u noqon doonta kalsoonida ay dowladdu u haysan karto inay keligeed amniga maamusho. Balse weli waa su’aal furan cidda mas'uul ka noqon doonta amniga Soomaaliya iyadoo la eegayo cadaadiska dhaqaale ee taageerada shisheeye.