Qaramada Midoobay ayaa bilowday inay dhinto shaqaalaha rayidka ah, isla markaana isu diyaarinaysa iibka hanti ay leedahay hawlgalkeeda Soomaaliya, xilli xiisad maaliyadeed oo sii xoogaysanaysa ay halis gelinayso nidaamka saadka ee taageera hawlgalka amniga Midowga Afrika. Toban shaqaale rayid ah oo ka tirsan Kooxda Taageerada Xogta ee Midowga Afrika iyo Qaramada Midoobay ayaa lagu wargeliyay in qandaraasyadoodu dhammaanayaan 10-ka Sebtembar. Ilo xog-ogaal ah ayaa sheegay in shaqooyin kale la filayo inay lumaaan, maadaama Xafiiska Taageerada Qaramada Midoobay ee Soomaaliya, UNSOS, uu dhimayo kharashaadkiisa. Xaaladdan ayaa muhiim u ah UNSOS, oo bixiya qayb weyn oo ka mid ah saadka Hawlgalka Taageerada iyo Xasilinta Midowga Afrika ee Soomaaliya, AUSSOM. Taageeradaas waxaa ka mid ah duulimaadyo, gaadiid, adeegyo caafimaad, hoy, isgaarsiin iyo injineernimo. UNSOS ayaa 6-dii Ogoosto soo saartay ogeysiis danayn ah oo ay ku raadinayso shirkado maamula iibka ganacsi ee hanti Qaramada Midoobay ku leedahay Soomaaliya. Qalabka liiska ku jira waxaa ka mid ah gaadiid, matoorro, kombuyuutarro iyo qalab kale oo IT ah, mashiinno dhisme oo culus, qalab caafimaad iyo shaybaar, agabka hoyga, iyo hanti loo adeegsado hawlgallada milatari iyo duulimaadyada. Qandaraaska la soo jeediyay wuxuu marka hore soconayaa saddex bilood, iyadoo loo kordhin karo saddex jeer oo kale, midkiiba saddex bilood yahay. Ogeysiiska wax iibsigu ma sheegin in hantida loo iibinayo dhibaatada maaliyadeed awgeed, maadaama hawlgallada Qaramada Midoobay ay marar badan iibiyaan qalabka dheeraadka ah. Hase yeeshee, iibku wuxuu ku soo beegmayaa dhimista shaqaalaha iyo hubanti la’aanta ku saabsan in nidaamka taageerada hadda jira uu sii jiri karo wixii ka dambeeya dhammaadka 2026. UNSOS ayaa sannado badan laf-dhabar u ahaa saadka hawlgalladii Midowga Afrika ee Soomaaliya, laga soo bilaabo AMISOM iyo ATMIS ilaa AUSSOM. AUSSOM waxaa loo oggolaaday inay hawlgeliso ilaa 11,826 shaqaale hubaysan, oo ay ku jiraan 680 boolis, illaa 31-ka Diseembar. Dukumentiyada miisaaniyadda Qaramada Midoobay ayaa dhigaya in baahida UNSOS ee sannad-maaliyadeedka 2026–2027 ay tahay ku dhowaad 481.7 milyan oo doolar, taas oo ka hoosaysa 520.6 milyan oo doolar oo loo ansixiyay 2025–2026. Wareegga miisaaniyaddu wuxuu soconayaa illaa 30-ka Juun 2027, balse oggolaanshaha Golaha Ammaanka ee taageerada UNSOS ee AUSSOM wuxuu dhacayaa lix bilood ka hor. Ku-xigeenka Xoghayaha Guud ee Qaramada Midoobay u qaabilsan Taageerada Hawlgallada, Atul Khare, ayaa horraantii toddobaadyadii u dambeeyay Muqdisho u yimid wada-hadallo uu la yeeshay shaqaalaha QM, mas’uuliyiinta Soomaaliya iyo saaxiibada caalamiga ah. Ilo ay soo xigatay Somalia Today ayaa sheegay in Khare uu sheegay in Washington ay ka hor iman doonto in oggolaanshaha Golaha Ammaanka la sii wado wixii ka dambeeya 31-ka Diseembar. Cadaadiska nidaamka taageerada caalamiga ah ayaa imanaya xilli Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu ku doodayo in ciidamada Soomaaliya ay sii awood badan yihiin oo ay amniga dalka la wareegi karaan. 16-kii Ogoosto, madaxweynuhu wuxuu guddoomiyay qalin-jebinta in ka badan 3,000 oo askari oo ka tirsan Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed, taas oo ka dhacday Xananbuure ee gobolka dhexe ee Galgaduud. Waa kooxdii ugu badnayd ee gudaha Soomaaliya ku dhammaysata tababar heerkan ah tan iyo burburkii dowladdii dhexe 1991. Madaxweynaha ayaa sheegay in Soomaaliya gaartay heer ay amnigeeda si buuxda ula wareegi karto, isaga oo ku baaqay in ciidamada nabad-ilaalinta Afrika la siiyo “xirmo ubax ah” kadibna dalkooda loo diro. Waxaa sidoo kale dhammaanaya qayb kale oo ka mid ah joogitaanka Qaramada Midoobay. Hawlgalka Ku-meel-gaarka ah ee Qaramada Midoobay ee Soomaaliya, UNTMIS, ayaa qorshuhu yahay inuu xirmo 31-ka Oktoobar, iyadoo waajibaadkiisa haray lagu wareejinayo hay’adaha Soomaaliya iyo kooxda QM ee dalka. Dhanka kale, qaar ka mid ah saaxiibada milatari ee Soomaaliya ayaa muujinaya in ciidamadoodu sii joogi karaan xitaa haddii qaab-dhismeedyada taageeradu is beddelaan. Uganda waxay AUSSOM ku leedahay ku dhowaad 4,500 askari, halka ay haysato 2,000 oo kale oo ku jooga heshiis laba geesood ah oo ay Muqdisho la gashay. Kiwanuka ayaa sheegay in habka ay Uganda ugu sii jiri doonto Soomaaliya uu isbeddeli doono, balse ay hore u haysato ciidan ku jooga heshiis laba geesood ah. Wuxuu kaloo ka digay in Soomaaliya iyo saaxiibadeedu ay helaan dhaqaale lagu xaqiijiyo bixitaan nidaamsan oo la isku dubbariday. Ilo milatari oo Ugaandheys ah ayaa si gaar ah The EastAfrican ugu sheegay in saraakiishu filayaan in Kenya, Itoobiya iyo Masar ay ciidammo ku sii hayaan Soomaaliya 2027. Taasi waxay dhalinaysaa su’aal ku saabsan sida loo maalgelinayo loona taageerayo ciidammada shisheeye ee sii jooga marka waajibaadka AUSSOM ee hadda jira dhammaado, haddii nidaamka saadka QM la dhimo ama aan mar dambe loo oggolaan taageeradaas. Go’aannada hadda laga gaarayo shaqaalaha, qalabka iyo saadka ayaa go’aamin kara nooca joogitaanka amniga caalamiga ah ee Soomaaliya ka jira wixii ka dambeeya Diseembar, iyo nidaamka sii taageeraya. Soomaaliya iyo Soomaalida waxay si toos ah u dareemi karaan natiijada go’aannadan, maadaama hawlgallada amniga ee ku tiirsan duulimaad, gaadiid iyo daryeel caafimaad ay u baahan doonaan hannaan cad oo lagu sii wado taageerada marka qaabkii hore is beddelo.